Do czego służy stycznik modułowy?
Stycznik modułowy jest elektromagnetycznym urządzeniem łączeniowym stosowanym do sterowania obwodami elektrycznymi. Pozwala załączać lub wyłączać odbiorniki poprzez podanie odpowiedniego napięcia na cewkę stycznika.
Styczniki serii ST są zgodne z wymaganiami normy IEC 61095.
Modułowa obudowa umożliwia bezpośredni montaż urządzenia na szynie 35 mm. Dzięki temu styczniki mogą być instalowane w typowych rozdzielnicach elektrycznych i szafach automatyki.
Styczniki modułowe F&F Filipowski znajdują zastosowanie między innymi w sterowaniu:
- instalacjami i urządzeniami grzewczymi,
- oświetleniem,
- wentylacją,
- pompami,
- silnikami elektrycznymi,
- innymi odbiornikami wymagającymi załączania i wyłączania obwodu elektrycznego.
Jak działa stycznik elektromagnetyczny?
Podstawowym elementem sterującym stycznika jest cewka elektromagnetyczna. Podanie napięcia zasilania na cewkę powoduje zmianę położenia styków urządzenia. W standardowym trybie pracy po zaniku napięcia zasilania cewki styki wracają do położenia spoczynkowego.
Sposób działania zależy od konfiguracji styków. W stycznikach ze stykami NO – normalnie otwartymi – podanie napięcia na cewkę powoduje zamknięcie odpowiedniego toru. W przypadku styków NC – normalnie zamkniętych – zadziałanie stycznika powoduje jego otwarcie.
Pozwala to wykorzystać styczniki nie tylko do prostego załączania odbiorników, lecz także jako element bardziej rozbudowanych układów automatyki.
Jak dobrać stycznik modułowy?
Dobór stycznika nie powinien ograniczać się wyłącznie do wartości prądu podanej w nazwie urządzenia. Należy uwzględnić kilka podstawowych parametrów.
Prąd torów głównych – 25 A, 40 A, 63 A czy 100 A?
Oferta F&F obejmuje styczniki modułowe o prądzie torów głównych:
Odpowiednią wartość należy dobrać do parametrów sterowanego obwodu oraz charakteru podłączonego odbiornika.
Napięcie zasilania cewki – 24 V czy 230 V?
Drugim istotnym parametrem jest napięcie zasilania cewki stycznika. W zależności od modelu dostępne są styczniki z cewkami:
- 24 V AC,
- 24 V DC,
- 24 V AC/DC,
- 230 V AC.
W wersjach wyposażonych w manipulator do sterowania ręcznego stosowane są również cewki zasilane napięciem 220–240 V AC.
Warto zwrócić uwagę na rozróżnienie pomiędzy napięciem obwodu głównego a napięciem zasilania cewki. Są to dwa różne parametry urządzenia.
Konfiguracja styków NO i NC
Kolejnym kryterium doboru jest liczba oraz rodzaj styków.
W stycznikach modułowych F&F stosowane są między innymi konfiguracje:
- 1×NO + 1×NC,
- 2×NO,
- 2×NC,
- 2×NO + 2×NC,
- 3×NO,
- 3×NO + 1×NC,
- 4×NO,
- 4×NC.
Odpowiednia konfiguracja pozwala dopasować stycznik do sposobu działania projektowanego układu.
Moc łączeniowa AC1 i AC3
Przy wyborze stycznika należy zwrócić uwagę również na podawaną w danych technicznych moc łączeniową dla kategorii AC1 i AC3.
Parametry te nie są identyczne, ponieważ zdolność łączeniowa urządzenia zależy od charakteru obciążenia. Obciążenia o charakterze zbliżonym do rezystancyjnego, np. instalacje grzewcze, oraz odbiorniki indukcyjne, takie jak silniki, stawiają stycznikowi inne wymagania.
Dlatego modelu nie należy dobierać wyłącznie na podstawie oznaczenia 25 A, 40 A, 63 A czy 100 A. W karcie konkretnego urządzenia należy sprawdzić również jego parametry łączeniowe odpowiednie dla danego rodzaju odbiornika.
Styczniki modułowe ze sterowaniem ręcznym
W ofercie F&F znajdują się również styczniki modułowe z manipulatorem do sterowania ręcznego, oznaczone symbolem „M”, między innymi ST25-20-M, ST25-40-M, ST40-40-M oraz ST63-40-M.
Manipulator umieszczony na przedniej części urządzenia pozwala sterować stykami niezależnie od stanu cewki. Dostępne tryby umożliwiają pracę automatyczną oraz ręczne wymuszenie odpowiedniego stanu styków.
Rozwiązanie to jest szczególnie przydatne podczas prac instalacyjnych i konserwacyjnych, np. przy uruchamianiu i testowaniu instalacji.
Stycznik modułowy a przekaźnik elektromagnetyczny – czym się różnią?
Zarówno stycznik, jak i przekaźnik elektromagnetyczny umożliwiają elektryczne sterowanie stykami. Różnią się jednak przede wszystkim przeznaczeniem.
Styczniki stosowane są głównie do łączenia obwodów głównych i sterowania odbiornikami wymagającymi większych prądów, np. silnikami, grzałkami, pompami czy obwodami oświetleniowymi.
Przekaźniki elektromagnetyczne wykorzystywane są natomiast przede wszystkim w obwodach sterowania i sygnalizacji.
W praktyce oba urządzenia mogą współpracować w jednym układzie automatyki – przekaźnik elektromagnetyczny może odpowiadać za sterowanie, a stycznik za wykonawcze załączanie odbiornika.
Stycznik modułowy do grzałki, silnika, pompy czy oświetlenia
Dobierając stycznik do konkretnego zastosowania, należy przede wszystkim uwzględnić charakter obciążenia.
W układach grzewczych styczniki mogą sterować m.in. grzałkami i innymi odbiornikami o charakterze rezystancyjnym. W instalacjach oświetleniowych pozwalają załączać obwody oświetlenia z wykorzystaniem innych elementów automatyki.
W układach wentylacyjnych, pompowych i silnikowych trzeba natomiast zwrócić szczególną uwagę na parametry łączeniowe urządzenia dla danego rodzaju obciążenia.
Dzięki temu sygnał w obwodzie sterowania może załączać lub wyłączać obwód główny.
Styczniki modułowe z cewką 24 V i 230 V
Wybór pomiędzy stycznikiem z cewką 24 V a stycznikiem z cewką 230 V dotyczy napięcia zastosowanego w obwodzie sterowania.
Modele z cewką 230 V AC mogą być stosowane w układach, w których napięciem sterującym jest napięcie sieciowe. W systemach wykorzystujących sterowanie niskonapięciowe dostępne są styczniki z cewkami 24 V AC, 24 V DC lub 24 V AC/DC.
Przed wyborem konkretnego urządzenia należy zawsze sprawdzić parametr „napięcie zasilania cewki” podany w jego danych technicznych.
Styczniki na szynę 35 mm
Wszystkie styczniki modułowe F&F Filipowski przeznaczone są do bezpośredniego montażu na szynie 35 mm. Modułowa konstrukcja pozwala instalować je razem z pozostałymi urządzeniami elektrycznymi i elementami automatyki w rozdzielnicy.
W zależności od modelu styczniki różnią się szerokością obudowy, liczbą torów, konfiguracją styków, prądem torów głównych oraz mocą łączeniową. Szerokość urządzenia nie powinna więc być traktowana jako samodzielne kryterium doboru – należy zawsze analizować pełny zestaw parametrów konkretnego modelu.
Styki pomocnicze do styczników
Naszą ofertę uzupełniają styki pomocnicze ST, które pozwalają rozszerzyć możliwości układu sterowania.
Dostępne są urządzenia:
- ST-2NO – 2 styki NO,
- ST-2NC – 2 styki NC,
- ST-1NO-1NC – 1 styk NO + 1 styk NC.
Styki pomocnicze mogą być wykorzystywane w obwodach sterowania i sygnalizacji.
Jak podłączyć stycznik modułowy?
Sposób podłączenia zależy od konkretnego modelu, napięcia zasilania cewki oraz konfiguracji styków.
Na stronie każdego stycznika F&F dostępny jest schemat połączeń, a w sekcji plików do pobrania – w zależności od modelu – instrukcja obsługi, karta katalogowa oraz schemat CAD.
Przed wykonaniem instalacji należy zawsze korzystać ze schematu właściwego dla wybranego modelu.
Styczniki modułowe F&F – szeroki wybór parametrów
Oferta styczników modułowych F&F pozwala dobrać urządzenie do różnych układów automatyki i sterowania. Dostępne modele różnią się prądem torów głównych, napięciem zasilania cewki, liczbą i konfiguracją styków, mocą łączeniową oraz możliwością sterowania ręcznego.
Przy wyborze warto więc porównać nie tylko stycznik 25 A, 40 A, 63 A lub 100 A, ale również napięcie cewki, konfigurację NO/NC oraz parametry AC1 i AC3 odpowiednie dla sterowanego odbiornika.